Współczesna kobieta musi sprostać wielu wyzwaniom. Nadmiar obowiązków często powoduje stres, który jest jedną z najczęściej wymienianych przez Polaków przyczyn dolegliwości brzusznych. Życie w ciągłym napięciu jest jednym z czynników powstawania zespołu jelita nadwrażliwego (ZJN). Jest to problem typowo kobiecy, ponieważ aż 80 proc. populacji z nasilonymi objawami stanowią właśnie kobiety. Częste objawy ZJN to dyskomfort i ból w obrębie jamy brzusznej. W przypadku takich dolegliwości pomocne mogą okazać się leki rozkurczowe.

Kilka słów o ZJN

Zespół jelita nadwrażliwego to powszechna choroba przewodu pokarmowego, która może dotykać nawet co 5-tą osobę*. Przyczyny rozwoju choroby nie są do końca znane, jednak wyróżnia się kilka czynników mogących mieć znaczenie w jej powstawaniu i leczeniu, są to: stres, jedzenie w pośpiechu, a także przebyte infekcje przewodu pokarmowego, długotrwałe leczenie antybiotykami, czynniki genetyczne oraz przyczyny psychospołeczne.

Profil osoby chorującej na ZJN

Zespół jelita nadwrażliwego dotyka przeważnie kobiety i ludzi młodych. Szczyt zachorowań przypada na 20-30. rok życia. Chorują też osoby młodsze, 14 proc. z nich to studenci, a 16 proc. uczniowie w wieku od 11 do 17 lat.

Najczęstsze objawy 

Na co dzień choroba wiąże się z odczuwaniem częstego dyskomfortu  wzmagającego się po jedzeniu w obrębie jamy brzusznej, bólem brzucha, który może być bardzo różnie odczuwany (np. ściskanie w jamie brzusznej), a także występowaniem wzdęć, biegunek czy zaparć.

Wpływ stresu na ZJN

„Ból brzucha może być reakcją bezpośrednią po zadziałaniu stresora (czynnika wyzwalającego stres) lub odroczoną (np. nastąpić w czasie wyjścia ze stanu mobilizacji i napięcia). Zawsze jednak, kiedy ból brzucha łączy się z aktualnie przeżywanym lub nagłym nieodległym w czasie, przeżytym stanem napięcia, musimy wziąć pod uwagę komponent psychogenny” – mówi psycholog dr Anna Bukowska-Posadzy.

Istotna więc staje się umiejętność radzenia sobie z trudnymi sytuacjami. Przydatne mogą okazać się ćwiczenia relaksacyjne lub uprawianie sportu. W przypadku zmagania się z ZJN ważna staje się akceptacja ograniczeń własnego organizmu i poczucie, że można wpłynąć na objawy dzięki odpowiedniemu nastawieniu.

Wpływ diety na ZJN

Błędy w sposobie żywienia często nasilają objawy ZJN. Przy zespole jelita nadwrażliwego dieta powinna być dobrana do postaci choroby i uwzględniać indywidualne reakcje organizmu.
Zalecenie jest picie dużej ilości wody oraz spożywanie małych i częstych posiłków, ponieważ przejedzenie może wzmagać dolegliwości bólowe.

Co można zrobić w przypadku ZJN?

ZJN nie można całkowicie wyleczyć, dlatego po postawieniu diagnozy przez lekarza, leczenie farmakologiczne polega na złagodzeniu najbardziej dokuczliwych objawów. W terapii wspomagającej, jako pierwsze stosuje się m.in. leki rozkurczowe, np.z zawartością drotaweryny.

* Szacuje się, że na zespół jelita nadwrażliwego cierpi od 9 proc. do 22 proc. populacji.

** Badanie „Co boli Polaków?” przeprowadzone w okresie marzec–kwiecień 2014 r. na zlecenie marki NO-SPA® (Sanofi-Aventis). Ankietę przygotowała firma Publicis. W badaniu wzięły udział 5222 osoby: 3591 kobiet oraz 1631 mężczyzn. Grupa badanych została pozyskana dzięki bannerom z informacją o ankiecie umieszczonym w internecie – dane w posiadaniu firmy.

Źródła:

Paradowski L. Zespół jelita nadwrażliwego. Wielka Interna. Gastroenterologia cz. II. Medical Tribune Polska.

Warszawa 2011: 263-265.

Talley NJ et al. Epidemiology of colonic symptoms and the irritable bowel syndrome. Gastroenterology 1991; 101(4): 927-34.

Tacikowski T i in. Zespół jelita drażliwego – możliwości lecznicze i sposoby postępowania z chorymi. Terapia 2006; 6 (180): 19-22.

Opracowano na podstawie: Siuba M, Hajduczek-Zgażańska M. Broszura dla osób z zespołem jelita nadwrażliwego.

Autor reprezentuje markę NO-SPA.